از آنجا که خیزش سراسری سال ۱۴۰۱ مهمترین رویداد برای ایرانیان داخل و خارج از ایران است قابل توجه است که بسیاری از حقوق اولیه بشر در این سال از شهروندان سلب شد. در این مجموعه مهمترین حقوق سلبشده را مرور میکنیم.
هفت: حق برابری در مقابل قانون
اگرچه حق برابری در مقابل قانون از جمله حقوقی است که همواره در طول بیش از ۴۰ سال گذشته در ایران نقض شده اما مصادیق این حق به ویژه حق دفاع قضایی و دسترسی به وکیل مدافع از مواری محسوب میشود که سلب آنها از شهروندان در سال گذشته (۱۴۰۱) در ایران به شدت محسوس بوده است.
بنا بر آمار قوه قضاییه جمهوری اسلامی از زمان آغاز خیزش زن، زندگی، آزادی تا پایان سال ۱۴۰۱ بیش از ۱۵ هزار ماه مجازات حبس و ۴ مجازات اعدام صادر کرده است. شواهد نشان میدهند قریب به اتفاق همه احکام صادره با نقض کامل مصادیق حق برابری شهروندان در مقابل قانون از جمله حق دفاع قضایی و حق دسترسی به وکیل مدافع صادر شدهاند.
عدم رعایت حقوق متهمان، بازداشتشدگان و زندانیان، بازداشتهای خودسرانه و غیرقانونی، ضرب و شتم و شکنجه شهروندان توسط ضابطان قضایی، تهدید و ارعاب شهروندان توسط ضابطان قضایی، جلوگیری از دسترسی بازداشت شدگان و زندانیان به وکیل مدافع، برگزاری دادگاههای چند دقیقهای، محاکمههای بی ضابطه و غیر قانونی، صدور احکام فلهای بدون هرگونه مطابقت قانونی و بی اعتنایی محض به قانون و همچنین عدم رعایت تشریفات و اصول قانونی مربوط به دادرسی از مصادیقی هستند که در طول شش ماه گذشته در ایران توسط قوه قضاییه در ایران در جریان بوده است.
سلب کامل حق برابری در مقابل قانون در ایران در حالی است که این حق از جمله حقوق به رسمیت شناخته شده در نسل اول حقوق بشر است و سلب و انکار آن نقض فاحش حقوق بشر محسوب میشود.
